خلاصه ای از پانل تخصصی سرپرست علمی سازمان بهداشت جهانی با کارشناسان سراسر جهان
-
1. کلیه واکسن های تولید شده از جمله Pfizer ، Moderna ، Johnson & Johnson ، Sputnik ، Novavax ، AstraZeneca ، Sinopharm ، Sinovac و Covaxin دارای 100٪ کارایی در جلوگیری از مرگ ناشی از کووید و دارای اثربخشی بسیار بالایی در برابر کووید شدید، اثربخشی متوسط تا بالا (60٪ -95٪) در برابر کووید علامتی اما اثربخشی ضعیف تنها در برابر بیماران بدون علامت کوویید هستند. بنابراین افراد نباید هنگام انتخاب واکسن به دنبال داده های مربوط به کارایی واکسن باشند.
2. از آنجا که همه انواع واکسن ها مانع از بروز نوع شدید بیماری و مرگ می شوند، واکسیناسیون حداکثری جامعه مهم است. اگر بخواهیم بشریت را از همهگیری کنونی نجات دهیم. بنابراین، همه باید واکسینه شوند و دیگران را نیز به واکسیناسیون تشویق کنند.
3. واکسن های قابل استفاده از راه بینی ممکن است حتی از کووید بدون علامت نیز جلوگیری کنند زیرا باعث ایجاد آنتی بادی های IgA سطحی در مخاط می شوند که زنجیره انتقال را قطع می کند و به این همه گیری پایان می دهند.
4. واکسیناسیون 10 هزار زن باردار در ایالات متحده انجام شده است بدون اینکه هیچ عارضه جانبی اضافی تا 3 ماه پیگیری پس از آن مشاهده شود. از این رو، خانم های باردار می توانند با خیال راحت واکسینه شوند.
5- افرادی که به مواد غذایی، داروها، لاتکس و یا واکسن ضد سم مار و عقرب حساسیت دارند می توانند با خیال راحت واکسن کووید استفاده کنند.
6. فقط افرادی که آنافیلاکسی شدید(حساسیت) نسبت به واکسن های قبلی کووید یا غیر کوویدی دارند باید از واکسن کووید اجتناب کنند.
7- افرادی که در گذشته به کووید مبتلا شدهاند باید چهار تا شش هفته پس از بهبودی، واکسن کووید دریافت کنند. اطلاعات جدید در حال تکمیل و جمعبندی است که ممکن است فقط به یک بار واکسن نیاز داشته باشند زیرا تیترهای آنتی بادی خنثی کننده قوی و پاسخ قوی سلولهای T در آنها حتی پس از یک بار تزریق واکسن نیز پدیدار شده است.
8- افرادی که پلاسما درمانی شده اند باید حداقل با چهار هفته تاخیر واکسن دریافت کنند. زیرا در طی این چهار هفته آنتی بادی های از قبل ساخته شده در پلاسمای دریافت شده از بین می روند و با این روند از خنثی سازی ویروس (پروتئین) موجود در واکسن کرونا جلوگیری می شود.
9. افراد مبتلا به بیماری شدید که بهبود یافته اند باید حداقل 4 تا 10 هفته پس از بهبودی منتظر بمانند تا هر کدام از انواع واکسن را دریافت کنند.
10. افراد دیابتی باید پس از مصرف غذا / صبحانه برای واکسیناسیون مراجعه کنند.
11. افرادی که از داروهای کورتیکواستروئید استفاده می کنند در صورت امکان به مدت شش هفته هنگام مصرف واکسن باید دوز دارو را به کمتر از 7.5 میلی گرم در روز کاهش دهند زیرا دوزهای بالاتر به عنوان سرکوب کننده سیستم ایمنی عمل می کنند و ممکن است باعث ایجاد ایمنی لازم پس از تزریق واکسن کووید نشوند.
12. استروئیدهای استنشاقی هنگام تزریق واکسن کووید ممکن است نیاز به قطع مصرف نباشد زیرا فراهمی زیستی سیستمیک کورتیکواستروئید استنشاقی کم است.
13. افراد مبتلا به آلرژی های بینی، حساسیت پوستی و آسم را می توان با خیال راحت واکسینه کرد.
14. افرادی که از عوامل سرکوب کننده سیستم ایمنی مانند متوترکسایت methotrexate استفاده می کنند باید دارو را از دو هفته قبل و تا دو هفته بعد از تزریق واکسن قطع کنند.
15. افرادی که از ریتوکسیماب Rituximab برای لنفوم غیر هوچکین و آرتریت روماتوئید استفاده می کنند باید حداقل به مدت 4 هفته پس از قطع دارو ها، واکسینه شوند (دارو با اتصال به سلولهای B عمل می کنند).
16. کسانی که به علت ابتلا به سرطان خون تحت درمان هستند و افرادی که به آنها پیوند مغز استخوان داده شده باید حداقل 3 ماه برای دریافت واکسن صبر کنند.
17. به کسانی که آنتی بادی مونوکلونال تزریق می شود می توان با خیال راحت واکسن زد زیرا واکسن از ویروس زنده نیست.
18. در کسانی که پیوند مغز استخوان یا سلول درمانی شده اند باید تا زمانی که تعداد نوتروفیل های مطلق آنان به حالت طبیعی برسد از تزریق واکسن اجتناب کرد.
19. کسانی که قصد جراحی دارند باید حداقل 2 هفته قبل از آن برای محافظت موثر در برابر کووید، واکسن بزنند.
20. برای بیماران مبتلا به بیماریهای خود ایمنی مانند SLE Sjogrens Syndrome، هیچ داده خاصی برای بیماری وجود ندارد اما از نظر تئوری واکسیناسیون covishield ( آسترازنکا-آکسفورد) و m RNA بعید است واکنش های خود ایمنی را تحریک نموده یا افزایش دهد. بنابراین توصیه به واکسیناسیون است اگرچه احتیاط بیشتری نیاز دارد.
21- افراد مسن را باید به انجام واکسیناسیون تشویق نمود زیرا خطر مرگ و میر ناشی از کووید در آنها زیاد است.
22- افراد مبتلا به زوال عقل (دمانس)، فلج و هرگونه اختلالات مغز و اعصاب مشابه باید واکسن بزنند زیرا احتمال دارد رفتارهای پیشگیرانه مناسب آنها در مواجهه با کووید به درستی انجام نگردد.
22. بیماران مزمن کلیوی که پایدار هستند، نارسایی قلبی، نارسایی کبدی می توانند واکسن دریافت نمایند اما پاسخ ایمنی آنها ممکن است ضعیف باشد.
23- به افراد دارای نقص ایمنی ترجیحاً باید واکسن Covishield ( آسترازنکا-آکسفورد) داده شود زیرا دارای کدینگ وکتور ویروسی غیرتکراری برای پروتئین اتصالی است.
24. افرادی که از آسپرین و کلوپیدوگرل استفاده می کنند نیازی به قطع این داروها قبل از واکسیناسیون ندارند
25. به افرادی که در حال استفاده از داروهای ضد انعقاد خون هستند می توان با خیال راحت واکسن زد
رفرنس:
خلاصه ای از پانل تخصصی سرپرست علمی سازمان بهداشت جهانی soumya swaminathin با کارشناسان سراسر جهان در 25 فوریه 2021
ترجمه: دکتر رضا حبیبی ساروی
زیر نظر: دکتر فرهنگ بابا محمودی
گردآوری:
دکتر حمید عباسی- عضو هیت علمی گروه آموزشی بهداشت عمومی