از زمان شناسایی سویه جدید ویروس کرونا موسوم به Omicron در روز چهارشنبه مورخ 3 آذر ماه 1400، خیز بسیار شدید ابتلا به این ویروس در بسیاری از کشور های دنیا از جمله کشورهای اروپایی و آمریکایی دیده شد. با این حال، به نظر می رسد این پیک شدید که آمارهای ابتلا روزانه را به طور چشمگیر و فزاینده ای افزایش داده بود وارد فاز کاهشی شده است. اگرچه در کشور ما شناسایی سویه Omicron با تاخیر چند هفته ای انجام شد (به دلیل نبود تجهیزات پیشرفته ردیای توالی ژنی این سویه)، به طور قطع می توان اینچنین اظهار نمود که این سویه مدت ها قبلتر از شناسایی آن در کشور در حال گردش بوده است. در حال حاضر، علیرغم اینکه تغییر محسوسی در تعداد موارد مرگ یا بستری ناشی از کرونا در کشور مشاهده نشده و ما شاهد روزهای آرامی هستیم، روند افزایشی ابتلا به Omicron در کشور مشهود است؛ به نحوی که بر اساس یک تحقیق میدانی کوچک صورت گرفته، مشخص شد ۶۰ درصد کسانی که به مراکز بهداشتی مراجعه کردند و تست مثبت داشتند، به Omicron مبتلا بودند و در جمعیت عمومی هم از نمونه های گرفته شده بین ۳ تا ۵ درصد از نظر Omicron مثبت بودهاند که حاکی از روند افزایشی ابتلا به این سویه است. در طی چند روز گذشته آمار ابتلا روزانه در مدت زمان بسیار کوتاهی دو برابر شده که زنگ خطری برای شروع خیز ششم کرونا در کشور خواهد بود. داده های اپیدمیولوژیکی نشان می دهند که در اسفند ماه خیز بزرگی از ابتلا به سویه Omicron در کشور ایجاد خواهد شد که این امر می تواند میزان بستری های روزانه و حتی مرگ و میر را به مراتب افزایش دهد. از طرفی، با افزایش بازگشاییها در سایه انتشار بسیار وسیع Omicron، قطعا شیوع بیماری افزایش خواهد یافت. ذکر این نکته ضروری است که گروه های در معرض خطر در صورت ابتلا به Omicron افراد واکسینه نشده و گروه سنی زیر 12 سال در کشور می باشند. این در حالی است که گروه های سنی زیر 12 سال از حساسیت بسیار بیشتری جهت ابتلا سویه Omicron برخوردار هستند. نکته کلیدی، کارایی بسیار قابل ملاحظه دوز سوم یا بوستر در جلوگیری از ابتلا و میزان بستری ناشی از سویه Omicron می باشد. در این مورد نیز هنوز درصد کمی از افراد در جامعه دوز سوم را دریافت کرده اند از اینرو، باید نسبت به پوشش کامل واکسیناسیون در کشور و از همه مهمتر گروه های پرخطر اقدامات بیشتری صورت گیرد. همچنان، باید آموزش های لازم به افراد جامعه داده شده و آگهی افراد را نسبت با این سویه و تابلو بالینی آن افزایش داد. علائمی همچون خارش گلو، سرفه های خشک، خستگی مفرط، تعریق شبانه، آب ریزش چشم و بینی از جمله علائم بسیار مهم ابتلا به سویه Omicron می باشد و فرد با مشاهده این علائم بایستی نسبت به قرنطینه خود اقدام نماید (تصویر 1).
در پایان ذکر این نکته ضروری است که ایجاد هر تجمعی با توجه به قدرت سرایت بالای Omicron میتواند منجر به افزایش شیوع بیماری شود از اینرو، پرهیز از تجمعات غیر ضروری، استفاده از ماسک و نیز رعایت فاصله گذاریدر کنار تزریق دوز سوم واکسن به منظور کاهش گسترش ویروس در جامعه توصیه اکید می شود.
تصویر 1) درصد شیوع علائم بالینی ابتلا به سویه Omicron
سعید محمدیان هفت چشمه
دکتری تخصصی ایمونولوژی پزشکی
منابع: وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، سازمان بهداشت جهانی